Kennis en toepassing van verkeersregels: een gedeelde verantwoordelijkheid 🚲
Op heel wat plekken in Vlaanderen en Brussel neemt het fietsverkeer zienderogen toe. Niet enkel het aantal fietsers stijgt, ze zijn ook steeds diverser: speed pedelec, cargofiets, snel, traag … Wie moet waar fietsen? Wat met voetgangers? Hoe maken we van onze straten en pleinen plekken waar het voor iedereen aangenaam vertoeven is?
Want fietsen moet voor iedereen aangenaam zijn, of het zal niet zijn. Want wat blijkt? Sommige ervaren fietsers voelen zich niet langer comfortabel en veilig. Nieuwe fietsers schrikken van de grote drukte en gejaagdheid. De Fietsersbond ging in maart 2025 tijdens beleidscafés met leden en sympathisanten in gesprek om de vinger aan de pols te houden en samen te zoeken naar oplossingen. Een traject dat nog niet af is en dat we in de komende maanden samen met onze leden verderzetten.
Waar ergeren weggebruikers zich het meest aan? Deze vraag stelden we tijdens de vijf beleidscafés van de Fietsersbond “Snel graag traag” in maart 2025.
De conclusie was opvallend eensgezind: het grootste ongenoegen ontstaat wanneer verkeersregels niet gekend of niet gerespecteerd worden.
Iedereen herkent het: een automobilist die géén meter afstand houdt en je als fietser rakelings voorbij scheurt, een bestelwagen die luid toeterend door een fietszone jaagt, maar evengoed een fietser die over het voetpad voorbijsteekt of zonder aarzelen een rood licht negeert. Het zijn situaties die niet alleen frustratie veroorzaken, maar ook het gevoel van veiligheid aantasten.
Voor de Fietsersbond is de boodschap duidelijk:
verkeersregels moeten door élke weggebruiker worden nageleefd
Alleen zo kunnen we samen bouwen aan veilige, leefbare straten. Maar dat kan enkel wanneer die regels ook écht gekend zijn.
En daar staat iets te gebeuren. Na bijna vijftig jaar wordt de huidige Wegcode vernieuwd. De Code van de openbare weg wordt het nieuwe kader en maakt eindelijk komaf met een verkeersvisie die de auto centraal plaatst. De fiets krijgt de plek die hij verdient, als volwaardig en steeds belangrijker vervoermiddel. Dat is goed nieuws, maar het brengt ook een uitdaging met zich mee: alle weggebruikers moeten vertrouwd raken met de nieuwe regels. Zonder heldere communicatie en brede sensibilisering dreigt de verwarring alleen maar toe te nemen.
Daarnaast is er nog een belangrijk aandachtspunt: de rol van de wegbeheerders.
Zij bepalen hoe straten worden ingericht en hoe de regels in de praktijk zichtbaar worden. Te vaak zien we fietsroutes met voortdurend wisselende situaties: eerst ben je in voorrang, dan weer niet; eerst fietsstraat, dan plots toch gemengd verkeer. Zulke inconsistenties maken het rijden niet alleen onduidelijk, maar ook onveilig.
Willen we écht “snel graag traag”, dan hebben we nood aan duidelijke, consistente en logisch opgebouwde regels, toegepast op een manier die voor iedereen leesbaar is. Alleen zo kunnen we het verkeer begrijpbaar, veilig en respectvol maken — voor automobilisten, fietsers, voetgangers én iedereen die zich door onze straten beweegt.